Từ ngày 1/7/2026, Luật Dân số 2025 và Nghị định 168/2026/NĐ-CP có hiệu lực, bổ sung nhiều quyền lợi đáng chú ý đối với người lao động sinh con thứ hai.
Theo Luật Dân số 2025 và Nghị định 168/2026/NĐ-CP, lao động nữ sinh con thứ hai được hưởng chế độ thai sản nếu đáp ứng điều kiện theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội (BHXH).
Cụ thể, lao động nữ khi sinh con phải có một con đẻ còn sống tại thời điểm sinh. Với lao động nam, người chồng phải tham gia BHXH bắt buộc, vợ sinh con và tại thời điểm sinh có một con đẻ còn sống.
Lao động nữ sinh con thứ hai được nghỉ thai sản trước và sau sinh tổng cộng 7 tháng, trong đó thời gian nghỉ trước sinh không quá 2 tháng.
Sinh con thứ hai được nghỉ thai sản 7 tháng. Ảnh: Thanh Hương
Trường hợp sinh đôi trở lên, tính từ con thứ hai, cứ mỗi con người mẹ được nghỉ thêm một tháng.
Đối với lao động nam có vợ sinh con thứ hai, thời gian nghỉ hưởng chế độ thai sản là 10 ngày làm việc. Nếu vợ sinh ba trở lên, từ con thứ ba, cứ mỗi con người cha được nghỉ thêm 3 ngày làm việc.
Theo Luật BHXH 2024, lao động nữ đủ điều kiện hưởng chế độ thai sản có thể nhận các khoản tiền sau:
Trợ cấp một lần khi sinh con
Mức trợ cấp cho mỗi con bằng 2 lần mức tham chiếu tại tháng sinh.
Nếu mức tham chiếu tại thời điểm sinh là 2,53 triệu đồng/tháng, khoản trợ cấp một lần tương ứng 5,06 triệu đồng cho mỗi con.
Trợ cấp thai sản hằng tháng
Mức hưởng một tháng bằng 100% mức bình quân tiền lương làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc của 6 tháng gần nhất trước khi nghỉ hưởng chế độ thai sản.
Với lao động nữ sinh con thứ hai đủ điều kiện nghỉ 7 tháng, tổng mức trợ cấp được tính theo công thức:
Trợ cấp thai sản = Số tháng nghỉ thai sản × Mức trợ cấp thai sản một tháng
Như vậy, người sinh con thứ hai có thể được hưởng trợ cấp thai sản trong 7 tháng, nhiều hơn một tháng so với thời gian nghỉ 6 tháng thông thường.
Tiền dưỡng sức, phục hồi sức khỏe sau thai sản
Trong 30 ngày kể từ ngày hết thời gian nghỉ thai sản, nếu sức khỏe chưa phục hồi, lao động nữ có thể được nghỉ dưỡng sức, phục hồi sức khỏe từ 5 đến 10 ngày theo quy định.
Mức hưởng mỗi ngày bằng 30% mức tham chiếu. Nếu mức tham chiếu là 2,53 triệu đồng, số tiền hưởng tương ứng 759.000 đồng/ngày.
Một quyền lợi đáng chú ý khác là chính sách hỗ trợ tài chính đối với phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi.
Theo Nghị định 168/2026/NĐ-CP, từ ngày 1/1/2027, phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi được hỗ trợ tài chính một lần với mức tối thiểu 2 triệu đồng/người.
Việc chi trả được thực hiện cùng thời điểm đăng ký khai sinh trên cơ sở dữ liệu liên thông và thông tin sẵn có theo quy định.
Ngoài chính sách chung, một số địa phương có mức sinh thấp còn ban hành chính sách hỗ trợ riêng.
Tại TP HCM, phụ nữ sinh đủ 2 con trước 35 tuổi nếu đáp ứng điều kiện theo quy định có thể được hỗ trợ một lần 5 triệu đồng.
Các chính sách mới được kỳ vọng góp phần bảo đảm tốt hơn quyền lợi thai sản, đồng thời khuyến khích các cặp vợ chồng sinh đủ hai con trong bối cảnh mức sinh giảm tại nhiều địa phương.