Bình đẳng giới phải trở thành động lực tăng trưởng

Đổi mới tư duy về bình đẳng giới: Từ an sinh xã hội sang động lực tăng trưởng kinh tế

Tại phiên thảo luận tổ ngày 10/4, vấn đề thực hiện mục tiêu quốc gia về bình đẳng giới năm 2025 đã trở thành tâm điểm với nhiều góc nhìn mới từ các đại biểu Quốc hội. Các ý kiến không chỉ dừng lại ở việc đánh giá số liệu mà còn đặt ra yêu cầu cấp bách về việc thay đổi tư duy quản lý và lồng ghép yếu tố kinh tế vào chính sách giới.

Bình đẳng giới là bài toán hiệu quả kinh tế

Đại biểu Trần Lan Phương (đoàn Hải Phòng), Phó Chủ tịch Thường trực Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, khẳng định đầu tư cho bình đẳng giới chính là đầu tư cho tăng trưởng. Trong bối cảnh Việt Nam hướng tới mục tiêu tăng trưởng 10% giai đoạn 2026-2030, việc lãng phí nguồn lực lao động nữ là một rào cản lớn.

• Khoảng cách thu nhập: Nam giới hiện có thu nhập cao hơn nữ giới trung bình 2,3 triệu đồng/tháng.

• Gánh nặng nội trợ: Phụ nữ dành thời gian cho việc không tên gấp 1,68 lần nam giới, làm giảm năng suất lao động xã hội.

• Tiềm năng GDP: Dẫn nguồn tin từ Liên hợp quốc, bà Phương cho biết thu hẹp khoảng cách số về giới có thể đóng góp thêm 1,5 nghìn tỷ USD cho GDP toàn cầu vào năm 2030.

Từ đó, đại biểu đề nghị Chính phủ sớm triển khai các gói hỗ trợ như "tín dụng xanh cho phụ nữ" và "chuyển đổi số cho doanh nghiệp nữ", đồng thời đẩy nhanh việc sửa đổi toàn diện Luật Bình đẳng giới vào năm 2026 thay vì đợi đến năm 2028.

Chuyển từ tư duy "khuyến khích" sang "ràng buộc trách nhiệm"

Đồng tình với việc cần những giải pháp mạnh mẽ hơn, đại biểu Nguyễn Thị Việt Nga (đoàn Hải Phòng) kiến nghị phải biến kết quả thực hiện bình đẳng giới thành tiêu chí đánh giá hoàn thành nhiệm vụ của các bộ, ngành, địa phương.

Dù ghi nhận nhiều điểm sáng như tỷ lệ nữ lãnh đạo cấp tỉnh (82,35%), cấp bộ (59,16%) và tỷ lệ tử vong mẹ giảm xuống 42/100.000 ca, bà Nga vẫn chỉ ra những khoảng trống lớn:

• Sự chênh lệch cấp bậc: Tỷ lệ nữ lãnh đạo cấp xã chỉ đạt 43,3%, chưa đạt mục tiêu đề ra.

• Thiếu hụt dữ liệu: Các số liệu hiện nay chủ yếu phản ánh số lượng, chưa làm rõ chất lượng việc làm và thu nhập của lao động nữ.

• Nhóm đối tượng yếu thế: Chính sách hiện nay vẫn chủ yếu tiếp cận theo nhóm nam - nữ truyền thống, khiến người chuyển giới chịu thiệt thòi (dịch vụ y tế cho nhóm này mới đạt 14,7%).

Thách thức đặc thù tại vùng sâu, vùng xa

Ở góc độ địa phương, đại biểu Cil Bri (đoàn Lâm Đồng) lưu ý rằng định kiến giới và các tập quán cũ vẫn là rào cản nặng nề đối với phụ nữ dân tộc thiểu số. Tình trạng tảo hôn, hôn nhân cận huyết và khó khăn trong tiếp cận việc làm sau đào tạo vẫn hiện hữu.

Ông chỉ ra rằng đội ngũ cán bộ làm công tác bình đẳng giới tại cơ sở hiện nay chủ yếu là kiêm nhiệm, nguồn lực hạn chế nên việc tham mưu chính sách chưa hiệu quả. Đại biểu kiến nghị Trung ương cần có nguồn lực đặc thù cho vùng đồng bào dân tộc thiểu số và tăng cường tập huấn kỹ năng lồng ghép giới cho cán bộ địa phương.

Yêu cầu về một giải pháp toàn diện

Mặc dù nhiều chỉ tiêu về bình đẳng giới năm 2025 đạt cao, nhưng thực trạng số vụ vi phạm về bình đẳng giới tăng mạnh đã đặt ra yêu cầu về một hệ thống giải pháp quyết liệt hơn. Các đại biểu thống nhất rằng cần xây dựng hệ thống dữ liệu giới đồng bộ và hiện đại để phản ánh đúng thực chất, đồng thời xử lý triệt để các nguyên nhân mang tính cấu trúc từ gia đình đến xã hội.